نقشه راه ستاد راهبری حفظ قرآن برای سال 1405 عملیاتی می شود

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی رادیو قرآن ،سومین نشست هم اندیشی راهبردهای حفظ قرآن كریم با حضور محمدمهدی بحرالعلوم رییس ستاد راهبری حفظ قرآن كشور، حجت الاسلام تقی زاده رییس سازمان دارالقرآن الكریم و دبیر نهضت ملی زندگی با آیه ها، تقی پور معاون آموزش و سنجش سازمان دارالقرآن القرآن الكریم و تنی چند از پیشكسوتان و صاحبنظران قرآنی كشور در محل خبرگزاری قرآنی ایكنا برگزار شد.
در ابتدای این نشست جلیل بیت مشعل مدیر سازمان قرآنی دانشگاهیان كشور ضمن تبریك اعیاد ماه مبارك شعبان و لزوم آمادگی برای ماه مبارك رمضان، به موضوع نقش دانشگاه ها در طرح راهبردهای حفظ قرآن كریم اشاره كرد و گفت: مسئله اول در این رابطه بازتعریف نقش دانشگاه در این طرح است، دانشگاه می تواند مشكلات علمی طرح را حل كرده و نقشه راه خوبی را ارائه دهد. دانشگاه باید به یك موتور پیشران و راهبری در این طرح تبدیل شود.

وی با اشاره به اینكه دانشگاه باید به مركز تولید روش، تولید نیروی انسانی و نظام ارزیابی این طرح تبدیل شود، بیان كرد: دانشگاه های ما مملو از شخصیت های انقلابی، مومن است كه می توانند یار و كمك كننده ما در این طرح باشند.

بیت‌مشعل افزود: این ظرفیت در دانشگاه وجود دارد كه به عنوان كارگاه روش های نوین حفظ مطرح شود. یعنی ضمن بومی سازی روش ها به روش هایی برسیم كه تاكنون استفاده نشده است.

وی تاكید كرد: ما در طرح ملی حفظ نیاز به رصد، پایش و آینده پژوهی داریم. نقاط ضعف و قوت طرح باید بازخوانی شود. پیشنهاد من ایجاد یك مركز پایش برای طرح است كه وظیفه آن رصد كیفیت حفظ نه فقط كمیت، بررسی روش های شكست خورده و آینده پژوهی باشد.

وی ظرفیت دیگر دانشگاه را تربیت حافظ كنشگر به جای حافظ منزوی برشمرد و افزود: ما باید به دنبال پیوند حفظ قرآن با كنش فرهنگی و رسانه ای و مسائل روز باشیم.

حجت الاسلام علی تقی‌زاده رییس سازمان دارالقرآن الكریم با اشاره به دلایل حفظ قرآن در سده های نخستین اسلام گفت: در آن دوره برای حفظ كتاب از تحریف و خرافات آن را حفظ می كردند و از زمان پیامبر خدا جریان ویژه ای برای حفظ قرآن با هدف محافظت آن از تحریف ایجاد شد.

وی ادامه داد: حفظ قرآن در مسئله تربیت قرآنی، طریقیّت دارد، یعنی حافظ قرآن را حفظ می كند تا به تربیت قرآنی برسد.

حجت الاسلام تقی زاده با بیان این كه مسئله مردمی شدن حفظ، نیاز به تصویرسازی ویژه دارد، تصریح كرد: ما باید به سمت یك آموزش جامع حركت كنیم، مقام معظم رهبری در بحث حفظ، ارتباط نسبی آن با دیگر موارد از جمله مفاهیم و تدبر را نیز مطرح كردند، بنابراین باید طرحی همه جانبه و جامعه داشته باشیم.

در بخش دیگری از این نشست حسین تقی‌پور معاون آموزش و سنجش سازمان دارالقرآن القرآن الكریم، به موضوع دلیل حفظ قرآن در عصر حاضر اشاره كرد و با بیان این كه ما امروز در عصر دیجیتال قرار داریم، موضوع آسیب شناسی بنیادی و گفتمانی حفظ قرآن را حائز اهمیت دانست.

وی یادآور شد: امروز باید یك نظریه مدرن اسلامی ایرانی در حوزه حفظ شكل بگیرد.

تقی پور قلب تپنده نهضت حفظ را سن نوجوانی برشمرد و گفت: آن زمان كه رهبر انقلاب به مسئله حفظ قرآن و تربیت 10 میلیون حافظ اشاره كردند، اگر نوجوانان و جوانان ما همان زمان وارد این عرصه می شدند امروز این شكاف و گسست بین نسلی را شاهد نبودیم.

معاون آموزش و سنجش سازمان دارالقرآن القرآن الكریم بیان كرد: یكی از ضرورت های این طرح آن است كه بدانیم زیست بوم نوجوان امروزی كجا و چگونه است؟ امروز مانند گذشته مرجع دانایی دیگر استاد و كتاب به تنهایی نیست. غیر از این تعلقات نوجوان، فرا ملّی شده است

وی خاطرنشان كرد: نوجوان امروزی خود را در غالب یك سبك زندگی جهانی می بیند، فرآیند حفظ یك فرآیند طولانی و خشك است در حالیكه ما در عصر سرعت زندگی می‌كنیم. بنابراین باید دید چگونه می توان این دو را با هم مرتبط كرد؟

تقی پور یادآور شد: امروز ما رقیب های جدی و متعدد برای جذب جوان و نوجوان داریم كه یكی از آنها بازی های رایانه ای است كه نوجوان در دنیای آنها زیست می كند. یا چالش ها، مشاركت های جمعی، دیدن شدن ها در فضای مجازی، بنابراین با توجه به همه این مسایل باید نظریه هایی در این مسیر شكل بگیرد كه چگونه می توانیم در بین رقیب ها نوجوان حافظ تربیت كنیم؟

مجید معارف رئیس دانشكده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تهران هم در این نشست، تصریح كرد: در دوران پیامبر، مسلمانان با توجه به هفت مولفه نسبت به حفظ قرآن اقدام می كردند، نخست اهتمام پیامبر و توصیه ایشان نسبت به حفظ كتاب خدا، دلیل دیگر كسب پاداش و ثواب یعنی برخی به انگیزه كسب پاداش به حفظ قرآن می پرداختند.

وی بلاغت و شیوایی قرآن برای جامعه عرب را انگیزه دیگری برای حفظ قرآن دانست و افزود: حتی مشركان نیز مجذوب قرآن می شدند، علاوه بر این با توجه به این كه در آن دوره امكان كتابت و نوشتن قرآن كمتر بود، حفظ آن اهمیت داشت.

رئیس دانشكده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تهران، قرائت سوره های مختلف در نماز را عامل دیگری برای حفظ قرآن‌برشمرد و اظهار كرد: یكی از انگیزه های حفظ قرآن قرائت سوره های آن در نماز بود، چون در آن دوره سوره های متنوعی در نماز قرائت می شد و شخص پیامبر سوره های مختلفی را در نماز قرائت می كردند، برعكس زمان ما كه صرفا حمد و توحید در نماز قرائت می كنیم.

وی خاطرنشان كرد: مولفه دیگر شأن اجتماعی در آن روزگار بود چون در آن دوره سواد قرآنی معیار سواد اجتماعی محسوب می شد و مبنای برخی از مقامات و مسئولیت ها قرار می گرفت. ‌ از عوامل موثر دیگر، تاثیر معنوی و روحی قرآن بر حافظ و قاری بود، یعنی قرآن چقدر مطلوب و نیاز یك قاری و حافظ است؟
معارف خاطرنشان كرد: قرآن جدای از بُعد علمی كتابی برای برطرف كردن نیازهای روحی و معنوی است. این یكی از كاركردهای قرآن است.

وی ابراز كرد: ما برای جوان و نوجوانان چقدر جا انداخته ایم كه قرآن می تواند در بحران های بلوغ، بحران های جوانی و دیگر بحران های زندگی راهگشا و حافظ ما باشد؟ ‌

رئیس دانشكده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تهران، جلسات سنتی قرآن را بسیار موثر دانست و گفت: من به این جلسات بسیار معتقدم. هرچند در این جلسات به كلیاتی از قرائت، صحیح خوانی و حفظ بسنده می شود اما فضای صمیمی و گرمی وجود دارد كه این موضوع را برای مخاطب جا می اندازد كه قرآن می تواند او را حفظ كند.

وی تصریح كرد: به نظرم نباید قرآن را به مسائل حكومتی و سیاست های رسمی گره زد، قرآن خود به خود جاذبه دارد و ریشه آن در فرهنگ ما مسلمانان است كه كارآمد هم است، بعد از انقلاب كارهای خوبی شده اما نیاز به آسیب شناسی نیز دارد.

لاله افتخاری نیز در این نشست گفت: ما وظیفه داریم از الگوی نبوی پیروی كنیم، باید با برنامه ریزی سهم هر نهاد و ارگان را در بحث حفظ قرآن مشخص كرد، یعنی سهمیه بندی شود و برای آنها امتیاز مشخص گردد.

وی افزود: باید الگوی غزه را به كار بگیریم اگر غزه اینقدر مقاوم شد چون آنها صرفا قرآن را حفظ نمی كنند بلكه هم حفظ می كنند و هم می دانند كه كجا باید آن را به كار بگیرند.

محمدمهدی بحرالعلوم دبیر ستاد راهبری حفظ قرآن خاطرنشان كرد: این نقشه راه برای سال 1405 عملیاتی می شود، البته این مسئله منوط به نظر حجت الاسلام والمسلمین قمی دبیر شورای توسعه فرهنگ قرآنی است.

وی هدف از تشكیل این جلسات را تكمیل نقشه راه دانست و اینكه این نقشه پربسامد شود، یعنی در اذهان عمومی و همچنین اذهان دست اندركاران مطرح شود.

بحرالعلوم گفت: ما در ستاد راهبری یك مجموعه هستیم و قطعا وقتی از نظرات دیگران بهره مند شویم نقاط جدیدی در ذهن ما نیز شكل می گیرد. امیدواریم این جلسات گامی باشد برای جامع تر و عمیق تر شدن بحث حفظ قرآن در كشور.